6/9/08

ΔΕΝ ΗΞΕΡΑ ΡΕ ΘΑΝΑΣΗ ΟΤΙ "ΕΦΥΓΕΣ"


Σε θυμήθηκα σήμερα το πρωί. Είπα να πληκτρολογήσω το όνομα σου στο google να δω τι έχεις απογίνει. Άλλωστε εδώ μέσα όλα τα κείμενα μου μυρίζουν "Αγκάθι" και Θανάση Μάνθο. Σοκαρίστηκα όταν είδα ότι "έφυγες" στα 47 από την καρδιά σου το Μάη του 2003. Δεν το ήξερα και ντρέπομαι. Ήθελα να σου αφιερώσω ένα ποστ κάποια στιγμή γιά ΄σένα και το περιοδικό σου. Δυστυχώς το κάνω τώρα κάτω από δυσάρεστες συνθήκες.

Εσύ με μεγάλωσες ρε Θανάση και το περιοδικό σου το "Αγκάθι". Όταν το σταμάτησες σχεδόν έπεσα σε κατάθλιψη. Περίμενα πως και πως να βγεί ο μήνας να έρθει το επόμενο τεύχος. Γελούσα απίστευτα με τα κείμενα σου, παθιαζόμουν με τον ανατρεπτισμό που σε διέκρινε και την μόνιμη διάθεση γιά αποδόμηση των πάντων.

Να είσαι καλά Θανάση, θα σε θυμάμαι μέχρι τη στιγμή που θα έρθω να σε βρω. Σου αφιερώνω ένα υπέροχο κείμενο, το πρώτο και μοναδικό που μου έβγαλε το google από το οποίο έμαθα ότι πέθανες. Είναι του Δημήτρη Βεριώνη στην εφημερίδα Εποχή και θα ήθελα να το έγραφα εγώ :

Τον περασμένο Μαΐο έφυγε από κοντά μας, στα 47 του χρόνια, ο Θανάσης Μάνθος. Η είδηση (με εξαίρεση το περιοδικό ΜΕΤΡΟ, στο οποίο και εργαζόταν) πέρασε στα μονόστηλα, στα βάθη των εφημερίδων, δίπλα στα τηλεοπτικά προγράμματα ή στην τρέχουσα εγχώρια ειδησεογραφία. Αμφιβάλλω αν ειπώθηκε το παραμικρό στα τηλεοπτικά κανάλια, εκεί όπου οι ειδήσεις είναι ένα διάλειμμα πριν τις διαφημίσεις και μείζον θέμα το κους κους των ινδαλμάτων με κάρτα αλλαγής.

Όμως, εμείς οι φίλοι και αναγνώστες του ξεχωριστού αυτού γραφέα ξέραμε ποιος ήταν ο Θανάσης Μάνθος.Ο Θανάσης Μάνθος γεννήθηκε στην Κορώνεια Λιβαδειάς στις 28 Φεβρουαρίου του 1956 και ήρθε στην Αθήνα μετά το εξατάξιο- τότε- γυμνάσιο. Άρχισε να γράφει σε περιοδικά όπως το "Φαντάζιο", το "Μουσικό Εξπρές", την "Τρέλα", ενώ πολλοί τον θυμούνται από τα άρθρα του στο "Ποπ και Ροκ". Τα κείμενά του είχαν φανατικούς φίλους και πολέμιους. Ήταν πάντα στην κόψη του ξυραφιού, απαιτητικά, σαρκαστικά, παθιασμένα! Θέμα τους η μουσική; Μάλλον η ζωή σου και η ζωή μου θα έλεγα.

Στα τέλη του 1982, κάνει την εμφάνισή του στα περίπτερα ένα νέο περιοδικό με τον τίτλο "Αγκάθι". Αυτό ήταν το πραγματικό "παιδί" του Μάνθου: Αυτοπροσδιοριζόταν ως "μηνιαίο, ειρωνικό, σαρκαστικό, αμπλαούμπλα περιοδικό". Όλα τα κείμενα ήταν δικά του (με εξαίρεση αποσπάσματα από βιβλία ή κάποια κείμενα και γράμματα αναγνωστών), με το ιδιότυπο χιούμορ του, τη διεισδυτική ματιά του, το ρομαντισμό του, την προσήλωσή του στο όραμα ενός πραγματικά ελεύθερου κόσμου, την ποίησή του, το ανατρεπτικό του πνεύμα, τη φαντασία του, την ανελέητη κριτική του σε μια Ελλάδα που καυχιόταν για περισσότερα από όσα ήταν, σε ένα εικονικό κόσμο που αργά-αργά μετατρεπόταν σε αυτό που έγινε τώρα...

Ο Μάνθος μέσα από τις σελίδες του περιοδικού κατέλυε έναν-έναν τους κανόνες της συμβατικής δημοσιογραφίας, γράφοντας με την αμεσότητα της κουβέντας δύο φίλων και την ποιότητα της ποιητικής έκφρασης. Κι όσο για τη σάτιρα; Φανταστείτε τους υποψήφιους δημάρχους της Αθήνας σ' ένα ντιμπέιτ όπου παρεμβαίνει ο… Οβελίξ, φωτορομάντζα με "πειραγμένα κείμενα", ξεκαρδιστικές "συνεντεύξεις" με τους εγχώριους "σταρ", φωτομοντάζ, διαφημίσεις για… ανύπαρκτα προϊόντα. και ούτω καθεξής! Άλλωστε, κι ο δαίμων του τυπογραφείου λεγόταν "Μήτσος"!

Ο ίδιος ο Θανάσης θεωρούσε πως ότι είχε να πει το είπε μέσα από το ΑΓΚΑΘΙ. Και για μια ολόκληρη γενιά, ο Θανάσης Μάνθος είπε πάρα πολλά…Και μη νομίσει κανείς πως το "Αγκάθι" ήταν ένα έντυπο μικρής δυναμικής: Είχε αρκετές χιλιάδες αφοσιωμένους αναγνώστες, πού έβρισκαν βήμα, αδερφή ψυχή και όνειρο στις σελίδες του. Κάθε μήνα τα γράμματα έφταναν σακούλες, γεμάτα ποίηση, αγάπη, κριτική. Οι αναγνώστες σχεδόν τον είχαν ηρωοποιήσει στον μυαλό τους και όταν τον συναντούσαν στο δρόμο (ακόμα και πολλά χρόνια μετά τις ημέρες του Αγκαθιού), του μιλούσαν με αγάπη, πάθος και νοσταλγία. Και ο Θανάσης το χαιρόταν. Σα μικρό παιδί…

Ο Μάνθος δεν άφησε την εξουσία σε χλωρό κλαδί... Είτε μέσα από τη σάτιρα του, είτε μέσα από την κριτική του, ξεσκέπαζε τις δομές και τα σχέδια της.Φυσικά και οι μηχανισμοί της εξουσίας ανταπέδιδαν με λυσσασμένα χτυπήματα κάτω από τη μέση: Θυμάμαι χαρακτηριστικά την καταδίκη του για το φωτοσύνθεση με τον Σαββόπουλο ως θείο βρέφος στην αγκαλιά της Παναγίας και την απάντηση σε γράμμα αναγνώστη περί θεού ή τις απειλές για διακοπή της ατέλειας χάρτου με το πρόσχημα ότι το ΑΓΚΑΘΙ ήταν... πορνογραφικό περιοδικό! Θυμάμαι και την αντίδραση του Θανάση "Επιτέλους, μας κάνανε μήνυση!"

Στη δίκη για το φωτομοντάζ, καταλυτική υπήρξε η κατάθεση του μάρτυρα υπεράσπισης, γνωστού συγγραφέα και δημοσιογράφου Νίκου Ζερβονικολάκη, η οποία και υπήρξε και η αφετηρία μιας μακροχρόνιας φιλίας. Το "Αγκάθι" ήταν μια ενοχλητική μύγα στο σβέρκο των καρεκλοκένταυρων και έπρεπε να βγει εκτός μάχης...

Οι συνεχείς "παρεμβολές" δεν αποδυνάμωσαν τον Μάνθο, αντίθετα τον πείσμωσαν και με την πάροδο των τευχών, γινόταν όλο και πιο δηκτικός, ασυμβίβαστος και επιθετικός... Με άρθρα όπως το "Κατά Μάνθον Άθλιο Ευαγγέλιον", το "Κουφάλαιο", το "Η Ελλάδα Είναι Μια Ξένη Χώρα" και το "Ακανθινό", με ποίηση υψηλής αισθητικής, με κείμενα αστεία ή σοβαρά, ο Μάνθος είχε να αντιπαραθέσει την ψυχούλα του κόντρα στους μηχανισμούς, στη μοναξιά, στην απαξίωση. Η εξουσία, ο στρατός, η εκκλησία, τα κόμματα, οι "φορείς", οι "καλλιτέχνες" πέρασαν δύσκολες μέρες! Τα γραπτά του ήταν ανοιχτές επιστολές στη φαντασία μας, στην αγνότητά μας...

Όποιος μπορούσε να δει, έβλεπε: Ο Θανάσης ήταν ένας γλυκύτατος άνθρωπος. Μαχόταν χωρίς κέντρα εξουσίας πίσω του, ήταν οραματιστής, αλλά για μένα και πολλούς άλλους, ήταν κάτι παραπάνω: Ήταν παιδαγωγός (αν και φαντάζομαι στον ίδιο δεν θα άρεσε αυτός ο χαρακτηρισμός). Η κρίση μου, η βιοθεωρίες μου, το χιούμορ μου σχηματίστηκαν εν πολλοίς από το ΑΓΚΑΘΙ. Οφείλω παραπάνω από ένα μεγάλο ευχαριστώ στον Θανάση...

Τον Θανάση τον δεχόσουν ή τον απέρριπτες όπως ήταν: Λάτρευες τα κείμενά του ή έφευγες τρέχοντας. Οι στήλες αλληλογραφίας ήταν γεμάτες από αγάπη αλλά και έχθρα. Και ο ίδιος αγαπούσε ή μισούσε παθιασμένα. Δεν ήταν αδιάφορος, δεν ήταν δημοσιοσχεσίτης, δεν ήταν "επαγγελματίας". Είχε πάντα τα ίδια είδωλα, την ίδια μοναδική προσήλωση στις αρχές του. Ήταν ανατρεπτικός, καυστικός, θερμοκέφαλος, τρυφερός, ρομαντικός, μποέμ. Έξω από την εποχή του αλλά ακριβώς απέναντί της, με τις αισθήσεις πάντα ανοιχτές. Ο Θανάσης ήταν έξω από ΚΑΘΕ εποχή…

Το ΑΓΚΑΘΙ άντεξε για 49 τεύχη... Έκλεισε πριν γίνει ρουτίνα για τον Θανάση, πριν μεταμορφωθεί από πνευματικό του παιδί σε "επαγγελματική στέγη"… Θυμάμαι πως κάθε φορά που πήγαινα στο περίπτερο για να το αγοράσω, είχα τον φόβο του τελευταίου τεύχους, αυτού ακριβώς που αναγραφόταν στο εξώφυλλο τον Ιούνιο του 1987... Το κενό ποτέ δεν αναπληρώθηκε...

Ομολογώ πως μετά έχασα τα ίχνη του Μάνθου, από εκεί και ύστερα τον "συναντούσα" σποραδικά σε κάποια σκόρπια αρθρογραφία. Την άνοιξη του 1998, ένα και μοναδικό νέο τεύχος του "Αγκαθιού" έκανε την εμφάνισή του στα περίπτερα (και εμάς, τους παλιούς του αναγνώστες, ευτυχισμένους!). Ένα τεύχος που έγινε με αγάπη, σε μια ευτυχισμένη περίοδο της ζωής του Θανάση. Ένα τεύχος που ήξερε πως θα ήταν ένα και μοναδικό, χωρίς συνέχεια, κάτι σαν κλείσιμο του ματιού σε όλους μας!

Τοποθετήθηκε λοιπόν στα περίπτερα χωρίς καμία διαφήμιση και ω του θαύματος, πήγε πολύ καλά! Τα καλά νέα είναι πως κάποια κείμενα του Θανάση Μάνθου πρόκειται να επανεκδοθούν! Δεν είναι ακόμα βέβαιο το "ποια" ή το "πότε", όμως σύντομα θα τα δούμε στις προθήκες των βιβλιοπωλείων! Αμήν!Δυστυχώς τον συνάντησα για τελευταία φορά στα θλιβερά μονόστηλα, αυτά που έλεγαν πως έφυγε στον ύπνο του, στις 4 του Μαΐου που μας πέρασε...Τότε που έφυγε ένας ελεύθερος άνθρωπος...

Ο Θανάσης Μάνθος αναπαύεται στο νεκροταφείο του Βύρωνα, λίγα μέτρα μακριά από τον πατέρα μου και συχνά πυκνά επισκέπτομαι τον τάφο του. Είναι προφανώς το ελάχιστο που μπορώ να κάνω. Ελάχιστο χρέος. Ευχαριστώ ολόψυχα τη Μαρία Παναγιώτου για τις πληροφορίες, τη βοήθεια και το χρόνο που μου διέθεσε.

15 ΜΙΛΗΣΑΝ:

Ανώνυμος 6 Σεπτεμβρίου 2008 - 9:28 μ.μ.  

Φίλε μου είμαι ένας απο τους τελευταίους φίλους του θανάση και ο τελευταίος που τον είδε ζωντανό πρίν πάει στο μακρύ ταξίδι....περασα μαζί του πολλές ώρες συζήτησης και πλάκας γιαυ'τό και μου έβγαλε το παρατσούκλι ΚΑΡΑΜΗΤΡΟΣ που σε αυτό ανέφερε πολλά ευτράπελα της ζωής....θυμάμαι όταν τον έλεγα (δημοσιογράφο) ελεγε ""ρε καραμήτρο εγώ σε βρίζω? εσύ γιατί με βρίζεις?"" και πολλά άλλα που με το σημερινό σου γράψιμο ρε φίλε με έκανες να αναπολήσω την εποχή του...ας είναι σε ευχαριστώ που με έκανες να τον θυμηθώ...
Καραμητρος
Υ.Γ και παρεπιπτόντως σήμερα με την μαρια πιναμε καφέ...

Asshair Stylist 7 Σεπτεμβρίου 2008 - 10:27 π.μ.  

Καλέ μου φίλε το κείμενο δεν είναι δικό μου αλλά του Δημήτρη Βεριώνη, μουσικού, στην εφημερίδα ΕΠΟΧΗ.

Πάντως αν έχεις υλικό γράψε ένα αφιέρωμα να το δημοσιεύσουμε στη μνήμη του. Αν και ο Θανάσης θα ζει γιά πάντα στη σκέψη όλων αυτών που γαλούχησε και μέσα από τα γραπτά του.

Ανώνυμος 11 Σεπτεμβρίου 2008 - 11:39 π.μ.  

...τώρα το έμαθα και γω
θυμήθηκα :)
και λυπήθηκα
θα ψάξω να βρω τα αγκάθι(α)

Asshair Stylist 13 Σεπτεμβρίου 2008 - 2:32 μ.μ.  

Αν βρεις κάτι καλό σκάναρε το να το βάλω.

Εγώ δυστυχώς δεν έχω ούτε ένα τεύχος αν και τα είχα αγοράσει όλα. Ας όψεται η μάνα μου και οι αυτόβουλες καθαριότητες της.

Ανώνυμος 30 Νοεμβρίου 2008 - 2:05 π.μ.  

Μεγάλη στενοχώρια. Το έμαθα τώρα μετά απο 5 χρόνια.

Ανώνυμος 9 Φεβρουαρίου 2009 - 9:51 π.μ.  

Θανάση, είσαι το φιλαράκι μου και ο "ήρωας" των εφηβικών μου χρόνων...και ας μην σε γνώρισα, προσωπικά, ποτέ μου!...Τι να πω...Θα τους έχεις κάνει μαντάρα και εκεί που είσαι!...γειά σου ρε φίλε!...Ψάχνω τυχαία αυτό τον καιρό (καθόλου τυχαία, αλλά τέλος πάντον) γιά τεύχη του περιοδικού στα παλαιοβιβλιοπωλεία (Μοναστηράκι) και δεν υπάρχει τίποτα...Χαιρετίσματα σε όλα τα παιδιά που μεγάλωσαν με το "αγκάθι"...

Asshair Stylist 9 Φεβρουαρίου 2009 - 3:46 μ.μ.  

Ίσως πρέπει να οργανωθούμε κάπως, με ένα γκρουπ στο facebook ίσως. Θα το επεξεργαστώ και μέχρι τότε ρίχτε κι εσείς καμιά πρόταση.

Τα δικά μου τεύχη (τα είχα όλα) μου τα πέταξε η "εγκληματίας" η μάνα μου.

Asshair Stylist 9 Φεβρουαρίου 2009 - 4:01 μ.μ.  

Και επειδή τα πολλά λόγια είναι φτώχια, έτοιμο το γκρουπ :

http://www.facebook.com/group.php?gid=54449946813

Όσοι πιστοί προσέλθετε ...

Ανώνυμος 10 Φεβρουαρίου 2009 - 1:10 μ.μ.  

][ Στα πέταξε η μάνα σου;;;...και ζει;;;...έχω φάει τον τόπο στην Αθήνα και δεν βρίσκω τίποτα από "αγκάθι"...μου έκανε τρομερή εντύπωση όταν τυχαία χθες - προχθές είδα στο blog σου την είδηση γιά τον Θανάση και παραγματικά στεναχωρήθηκα...γιά το χαφιέbook δεν ξέρω...πρέπει να ρωτήσω την μαμά μου!...θέλω λίγο χρόνο γιά να οργανωθώ σε αυτά τα κόλπα, δεν έχω net σπίτι λόγω φοβερού προβλήματος και τώρα μπάινω από την δουλειά!...Τι;..A! καλά!...πρέπει να κλείσω γιατί με φωνάζουν γιά δουλειά!...κλείνω και σε φιλώ στην μουρίτσα!...τα λέμε το βράδυ στο πάρκο...μάκια!...Παπαχρόνης!...][

Spy 15 Φεβρουαρίου 2009 - 7:52 μ.μ.  

Είμαι ακόμα ένας που λάτρεψα το "Αγκάθι" και τον δημιουργό του. Και φυσικά δεν είχα ιδέα για τον θάνατό του...
Διαβάζω το μπλογκ σου εδω και λίγο καιρό και σήμερα έπεσα πάνω σ' αυτό. Να 'σαι καλά φίλε μου που μας τον θύμισες.
Να' ναι καλά κι εκείνος όπου κι αν βρίσκεται.


(παρόλο που βγάζω σπυριά με το *&^Ε@#@Π@* facebook, υπέγραψα στο group)

Ανώνυμος 1 Ιουλίου 2009 - 3:19 π.μ.  

Διαβάζω τόσα χρόνια όσα γράφουν οι άλλοι στα blogs, μα πρώτη φορά νιώθω τέτοια ανάγκη να γράψω κάτι και εγώ. Για το Θανάση... Για να τα βρουν όλα αυτά τα σχόλια και οι άλλοι που θα googlάρουν τυχαία. Γιατί χωρίς εκείνες τις ατελείωτες συζητήσεις με το Θανάση, μάλλον θα ήμουν άλλος άνθρωπος. Θυμάμαι μου ανέφερε κάποιο συγγραφέα που δεν ήξερα και έτρεχα να αγοράσω το βιβλίο. Μα που να τον φτάσεις το Θανάση; Τη μόρφωση, τη σκέψη του, την ευαισθησία του πάνω απ'όλα. Στο αντίθετο ρεύμα... 'Η μήπως οι άλλοι πηγαίνουν αντίθετα; Κάθε τι που μου έλεγε μου φαίνεται πιο επίκαιρο από ποτέ. Συγκινούμαι που τον θυμούνται τόσοι αναγνώστες του. Δεν έχει καμία σημασία ποιος πήγε στην κηδεία. Άλλωστε το Θανάση δεν τον ενδιέφεραν ποτέ οι τύποι, αλλά η ουσία...

HB 14 Νοεμβρίου 2009 - 7:13 μ.μ.  

δεν ήξερα ούτε για το θάνατο του Θανάση ούτε , φυσικά, για το group. Τον αναθυμόμουν σε διάφορες φάσεις και ειδικά όταν άνοιγα τα σεντούκια με τον παρελθόντα τύπο, τα παρελθόντα ποιήματα, τις παρελθούσες μουσικές. Ο θανάσης παραληρούσε μαζί μας για τον Peter, όταν αυτός ήρθε το φθινόπωρο του 1982 και έπαιξε στο σπόρτινγκ λίγο καιρό μετά το διονυσιακό παραλήρημα του νικολάκη σπηλιά και των γενέθλιων παρτόβιων. ήταν δικό μας. και το "αγκάθι", απ' τις καλύτερες και πραγματικά ανεξάρτητες "έντυπες" φωνές που ακούστηκαν στον τόπο. στον θανάση οφείλω την γνωριμία μου με τον Φώκνερ (και γενικά τις βοές και τα πάθη), τον Ντος Πάσος και, μέσω μιας συνέτευξής που πήρε από τον Hammill, τον κορυφαίο σύγχρονο συγγραφέα- τόμας πίντσον. τον ευγνομονώ και αν παίζει κάτι μετά θάνατον, εύχομαι να το απολαμβάνει.

Ανώνυμος 13 Σεπτεμβρίου 2011 - 5:44 μ.μ.  

ΚΑΛΑ ΕΜΕΙΝΑ.ΕΦΥΓΕ Ο ΕΜΠΝΕΥΣΤΗΣ ΤΟΥ ΑΓΚΑΘΙΟΥ.ΑΚΟΜΑ ΚΑΙ ΤΩΡΑ ΠΡΟΣΠΑΘΩ ΝΑ ΜΑΖΕΨΩ ΤΑ ΤΕΥΧΗ ΤΟΥ.Ο ΑΝΘΡΩΠΟΣ ΜΕ ΤΙΣ ΜΠΥΡΕΣ ΑΜΣΤΕΛ, ΜΕ ΤΟΥΣ ΣΤΙΧΟΥΣ ΤΟΥ ΠΗΤΕΡ ΧΑΜΙΛ, ΜΕ ΤΙΣ ΚΡΙΤΙΚΕΣ ΤΟΥ ΣΕ ΕΦΗΜΕΡΙΔΕΣ(ΒΡΑΔΥΝΟΗ κ.λ.π.).ΤΙ ΝΑ ΠΡΩΤΟΘΥΜΗΘΩ.ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΑ ΛΥΠΑΜΑΙ ΠΟΥ ΤΟ ΕΜΑΘΑ ΤΟΣΟ ΑΡΓΑ.ΕΦΥΓΕ ΠΟΛΥ ΝΕΟΣ ΚΑΙ ΘΑ ΜΠΟΡΟΥΣΕ ΝΑ ΔΩΣΕΙ ΤΟΣΑ ΠΟΛΛΑ.ΠΑΝΤΑ ΗΛΠΙΖΑ ΟΤΙ ΘΑ ΞΑΝΑΕΒΓΑΖΕ ΤΟ ΑΓΚΑΘΙ ΤΟΥ.

Ανώνυμος 31 Αυγούστου 2012 - 9:11 π.μ.  

Ρε παιδιά, τι έγινε με τη σελίδα του facebook; Σήμερα διάβασα το άρθρο και τη συζήτηση. Είμαι και εγώ από αυτούς που περιμέναμε το Αγκάθι να βγεί κάθε μήνα, και λάτρευα το κείμενα του Θανάση. Μου άρεσε η ιδέα με τη σελίδα στο fb και όταν προσπάθησα να μπώ, δεν βρήκα τίποτα...

Panagiotis Argyrakis 2 Νοεμβρίου 2015 - 8:26 μ.μ.  

ενα περιοδικο γεματο γελιο, φαντασια. το αγκαθι ηταν πρωτοπορο σε ολα του. αιωνια σου η μνημη μάνθο.

  © Blogger template 'Morning Drink' by Ourblogtemplates.com 2008

Back to TOP